???? ???? ????? ??????? ????

خَبّاب بن اَرَتّ (درگذشت ۳۷ق) صحابی رسول اکرم(ص) و از یاران حضرت علی(ع) بود. وی از اول عده ای بود که مسلمان شد. خباب بن ارت شکنجه‌های متعددی از مشرکان در مکه مشاهده کرد؛ البته از اسلام بازنگشت. او در بالا اسلام به عمل‌های تبلیغی برای توسعه و گسترش اسلام درگیر بود و احادیث زیادی از پیامبر خداوند نموده است. خباب بعداز سفر به مدینه در تمامی غزوات رسول اسلام کمپانی مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرد.

نسب و لقب
درباره نَسب خبات بن ارت اختلاف میباشد. افرادی که اورا عرب دانسته‌اند، اکثر اوقات او را تمیمی شمرده‌اند.[۱] برخی نیز او‌را خُزاعی یا این که هم‌قسمِ بنی‌زهره دانسته‌اند.[۲]‌ گاه اصل خبّاب را از حیطه سواد عراق و منطقه کسْکر نیز آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد گفته‌اند.[۳]

لقب
لقب خبّاب، بنابر معروف، ابوعبدالله و به قولی ابومحمد یا این که ابویحیی بوده میباشد.[۴] آورده شده لقب ابویحیی که بعضی منابع برای وی برشمرده‌اند، لقب صحابی دیگری میباشد با همین اسم (خبّاب)، که غلام عُتبة بن غَزوان بود و در سال ۱۹ هجری در طول خلافت قدمت بن خطاب درگذشت. آورده شده میباشد که فرستاده اکرم پسر خبّاب را عبدالله نامید و خبّاب را ابوعبدالله رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد خواند.[۵]

خبّاب بن ارتّ یک‌سری فرزند داشت،[۶] به عنوان مثال عبداللّه، از فرمانداران علی(ع) در نهروان، که به دست خوارج کشته شد.[۷] نسل خبّاب تا فرصت ابن هشام (درگذشته ۲۱۸ق) در کوفه باقی بود.[۸] بعضا از فرزندی به اسم عبدالرحمن نیز برای وی خاطر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرده‌اند.[۹]

انگیزه اسم‌گذاری به اَرَتّ
نقل شده ارتّ (بابا خبّاب)، از آن رو اینگونه اسم گرفت که صحیح نمی‌توانست به عربی صحبت بگوید و هرگاه می‌خواست به‌این گویش کلام بزند، رُتَّه (لُکنت لهجه) پیدا می کرد.[۱۰] لذا بعضا اورا یا این که از نبطی‌ها و آرامی‌های عراق یا این که از ایرانیان مستقر کَسکَر دانسته‌اند. همینطور در روایتی از حضرت علی(ع)، خبّاب اولیه کسی از نبطیان شمرده گردیده که اسلام آورد.[۱۱][یادداشت ۱]

اسلام آوردن
صحبت علی(ع) راز قبر خبّاب
آفریدگار بیامرزد خبّاب پسر ارتّ را، به تمایل اسلام آورد و از روی فرمانبرداری سفر کرد و به گذران روزْ قناعت نمود، و از معبود راضی بود و مجاهد معاش نمود

نهج البلاغة، لغت ها قصار،ش ۴۳.

خبّاب بن اَرَتّ از اولی اشخاصی بود که دعوت رسول اکرم (ص) را به عهده گرفت و اسلام آورد. بعضی از مورخان اورا ششمی مسلمان دانسته‌اند،[۱۳] که قبل از ورود حضرت پیامبر به دار الارقم، مسلمان شد.[۱۴] برخی او را د‌همین یا این که یاز‌دهمی یا این که بیستمین مسلمان بیان کرده‌اند.[۱۵] همینطور اورا در زمره کم مسلمانانی دانسته‌اند که اسلام خود را ظواهر کرد و‌ گاه حتی او‌لین وی به شمار آورده‌اند.[۱۶]

وی گذشته و بعداز مهاجرت، در زمره مسلمان‌ها حاجتمند بود. وی گفته میباشد وقتی که به نبی اکرم ایمان آورد، درهمی پول نداشت.[۱۷] مشرکان خبّاب بن ارتّ را که از مسلمان ها بینوا بود، شکنجه می‌کردند تا از اسلام برگردد. سن خباب درین هنگام حدود ۲۳ تا ۲۵ سال بود. در تعبیر (منسوب به) امام حسن عسکری(ع)، کرامتی به خبّاب منسوب شده میباشد که هنگامی کفار او را در غل و زنجیر کرده بودند، با توسل به فرستاده(ص) و اهل بیتش از غل و زنجیر رها یافت.[۱۸]

تبلیغ اسلام
خبّاب بن ارتّ در ابتدا اسلام به عمل‌های تبلیغی برای توسعه اسلام اهتمام می‌ورزید. او به فاطمه بنت خَطّاب، خواهر قدمت، و شوهر او سعید بن زید قرآن یاد دادن می‌بخشید و به کارایی وی عمَر مسلمان شد.[۱۹] وی همنشین نبی آفریدگار[۲۰] و شیدا وی بود.[۲۱] خبّاب بن ارتّ در همگی غزوات، برای مثال بدر و اُحد و خندق، کمپانی کرد.[۲۲] به روایتی، نبی پروردگار او را به مراقبت و تقسیم غنایم بدر گمارد.[۲۳]

خَبّاب بن اَرَتّ (درگذشت ۳۷ق) صحابی رسول اکرم(ص) و از یاران حضرت علی(ع) بود. وی از اول عده ای بود که مسلمان شد. خباب بن ارت شکنجه‌های متعددی از مشرکان در مکه مشاهده کرد؛ البته از اسلام بازنگشت. او در بالا اسلام به عمل‌های تبلیغی برای توسعه و گسترش اسلام درگیر بود و احادیث زیادی از پیامبر خداوند نموده است. خباب بعداز سفر به مدینه در تمامی غزوات رسول اسلام کمپانی مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرد.

نسب و لقب
درباره نَسب خبات بن ارت اختلاف میباشد. افرادی که اورا عرب دانسته‌اند، اکثر اوقات او را تمیمی شمرده‌اند.[۱] برخی نیز او‌را خُزاعی یا این که هم‌قسمِ بنی‌زهره دانسته‌اند.[۲]‌ گاه اصل خبّاب را از حیطه سواد عراق و منطقه کسْکر نیز آدرس مسجد النبی کوهسنگی مشهد گفته‌اند.[۳]

لقب
لقب خبّاب، بنابر معروف، ابوعبدالله و به قولی ابومحمد یا این که ابویحیی بوده میباشد.[۴] آورده شده لقب ابویحیی که بعضی منابع برای وی برشمرده‌اند، لقب صحابی دیگری میباشد با همین اسم (خبّاب)، که غلام عُتبة بن غَزوان بود و در سال ۱۹ هجری در طول خلافت قدمت بن خطاب درگذشت. آورده شده میباشد که فرستاده اکرم پسر خبّاب را عبدالله نامید و خبّاب را ابوعبدالله رزرو مسجد النبی کوهسنگی مشهد خواند.[۵]

خبّاب بن ارتّ یک‌سری فرزند داشت،[۶] به عنوان مثال عبداللّه، از فرمانداران علی(ع) در نهروان، که به دست خوارج کشته شد.[۷] نسل خبّاب تا فرصت ابن هشام (درگذشته ۲۱۸ق) در کوفه باقی بود.[۸] بعضا از فرزندی به اسم عبدالرحمن نیز برای وی خاطر شماره تلفن مسجد النبی کوهسنگی مشهد کرده‌اند.[۹]

انگیزه اسم‌گذاری به اَرَتّ
نقل شده ارتّ (بابا خبّاب)، از آن رو اینگونه اسم گرفت که صحیح نمی‌توانست به عربی صحبت بگوید و هرگاه می‌خواست به‌این گویش کلام بزند، رُتَّه (لُکنت لهجه) پیدا می کرد.[۱۰] لذا بعضا اورا یا این که از نبطی‌ها و آرامی‌های عراق یا این که از ایرانیان مستقر کَسکَر دانسته‌اند. همینطور در روایتی از حضرت علی(ع)، خبّاب اولیه کسی از نبطیان شمرده گردیده که اسلام آورد.[۱۱][یادداشت ۱]

اسلام آوردن
صحبت علی(ع) راز قبر خبّاب
آفریدگار بیامرزد خبّاب پسر ارتّ را، به تمایل اسلام آورد و از روی فرمانبرداری سفر کرد و به گذران روزْ قناعت نمود، و از معبود راضی بود و مجاهد معاش نمود

نهج البلاغة، لغت ها قصار،ش ۴۳.

خبّاب بن اَرَتّ از اولی اشخاصی بود که دعوت رسول اکرم (ص) را به عهده گرفت و اسلام آورد. بعضی از مورخان اورا ششمی مسلمان دانسته‌اند،[۱۳] که قبل از ورود حضرت پیامبر به دار الارقم، مسلمان شد.[۱۴] برخی او را د‌همین یا این که یاز‌دهمی یا این که بیستمین مسلمان بیان کرده‌اند.[۱۵] همینطور اورا در زمره کم مسلمانانی دانسته‌اند که اسلام خود را ظواهر کرد و‌ گاه حتی او‌لین وی به شمار آورده‌اند.[۱۶]

وی گذشته و بعداز مهاجرت، در زمره مسلمان‌ها حاجتمند بود. وی گفته میباشد وقتی که به نبی اکرم ایمان آورد، درهمی پول نداشت.[۱۷] مشرکان خبّاب بن ارتّ را که از مسلمان ها بینوا بود، شکنجه می‌کردند تا از اسلام برگردد. سن خباب درین هنگام حدود ۲۳ تا ۲۵ سال بود. در تعبیر (منسوب به) امام حسن عسکری(ع)، کرامتی به خبّاب منسوب شده میباشد که هنگامی کفار او را در غل و زنجیر کرده بودند، با توسل به فرستاده(ص) و اهل بیتش از غل و زنجیر رها یافت.[۱۸]

تبلیغ اسلام
خبّاب بن ارتّ در ابتدا اسلام به عمل‌های تبلیغی برای توسعه اسلام اهتمام می‌ورزید. او به فاطمه بنت خَطّاب، خواهر قدمت، و شوهر او سعید بن زید قرآن یاد دادن می‌بخشید و به کارایی وی عمَر مسلمان شد.[۱۹] وی همنشین نبی آفریدگار[۲۰] و شیدا وی بود.[۲۱] خبّاب بن ارتّ در همگی غزوات، برای مثال بدر و اُحد و خندق، کمپانی کرد.[۲۲] به روایتی، نبی پروردگار او را به مراقبت و تقسیم غنایم بدر گمارد.[۲۳]